تازه بدهند با سركه و سعتر و انجدان و فوتنج در وى جوشيده باشد و گويند يك مثقال از تازه وى البته كشنده بود و نيم دانگ در شراب به كسى دهند مستى زيادت آورد صاحب مخزن الادويه مىنويسد : جوز الماثل را جوز ماثم و جوز ماثا و جوز ماث نيز و درخت آن را درخت مرقد نامند و به فارسى تاتوله و بهندى دهتوره و بلغتى اسرموتيه گويند و معرب از كوزماثل فارسى است لاتين DATURA METEL و DATURA STRAMMONLUM فرانسه STRAMOINE انگليسى STRMONY جوز الكوثل جوز القى است كه گفته شد جوز المزج حب كاكنج است كه در كوه رويد و گفته شود جوز السرو بهترين وى تازه بود و بشيرازى كوز كلاغ خوانند طبيعت وى سرد و خشك است و قابض و اسحق گويد گرم است در اول و خشك است در دوم بر فتق ضماد كردن نافع بود با اسريشم و اسراش و قطع خون بكند و قوت اعصاب بدهد و چون بكوبند با انجير و فتيله سازند و در بينى نهند گوشت زيادت بخورد و با شراب عسر النفس و سرفهء كهن و بلغم و نسيان را نافع بود و مقدار مستعمل از وى نيم درم تا نيم مثقال بود و اگر بجوشانند و در ميان آن نشينند زنى كه رحم وى بيرون مىآيد يا مقعدى كه بيرون بيايد نافع بود و صاحب تقويم گويد مضر بود بدل و اعصاب و مصلح وى عسل و روغن بادام بود و مقدار مستعمل از وى نيم مثقال بود و جالينوس گويد بوى دهن خوش كند و سده بگشايد و قوت معده بدهد و صداع سرد را نافع بود چون با عسل و گلاب بر سر طلا كنند و ديسقوريدوس گويد مقوى جگر و سپرز و امعا بود و شقيقه را نافع بود و ذهن را تيز كند و فولس گويد طبيعت ببندد و خون و صفرا و قوت بدن را زيادت كند و نشف رطوبات از عروق بكند و اسحق صفار آورده است كه مصلح وى عسل بود و بدل وى صاحب منهاج گويد نيم وزن آن پوست انار و نيم وزن آن كورد سرخ و گويند بدل آن نيم وزن آن كزمازك و نيم وزن آن پوست انار بود جيوس فستق مصرى است و آن در آب ايستاده رويد و آن به مقدار دند بود و پوست او تنك بود جيلدارو و آن سرخس است و گفته شود ان شاء الله تعالى